Upadłość firmy w Niemczech: kto zapłaci za 3 miesiące?

Co to jest Insolvenzgeld

Insolvenzgeld to świadczenie na wypadek niewypłacalności pracodawcy, które zastępuje niezapłacone wynagrodzenie w ustawowym zakresie. Podstawę stanowi § 165 SGB III, czyli niemieckiego kodeksu socjalnego dotyczącego wspierania zatrudnienia. Prawo obejmuje pracowników zatrudnionych na terenie Niemiec, którzy przy zdarzeniu upadłościowym mają jeszcze roszczenia o pensję za poprzedzające je 3 miesiące stosunku pracy. Nie jest to ogólne pokrycie wszystkich długów firmy wobec Ciebie.

Insolvenzereignis, czyli zdarzenie upadłościowe, ma konkretne znaczenie. Ustawa wymienia otwarcie postępowania upadłościowego, oddalenie wniosku o jego otwarcie z powodu braku majątku wystarczającego na koszty postępowania albo całkowite zakończenie działalności w Niemczech. W ostatnim przypadku dodatkowo nie może być złożonego wniosku, a postępowanie musi być oczywiście wykluczone z powodu braku majątku.

Dlatego wiadomość, że firma złożyła wniosek o upadłość, nie oznacza jeszcze, że nastąpiło otwarcie postępowania. Także opóźniony przelew sam w sobie nie wystarcza do ustalenia prawa do Insolvenzgeld. Praktyczna rada: poproś o informację, na jakim etapie jest sprawa i jakie zdarzenie ma znaczenie dla Twojego wniosku. Nie ustalaj terminu wyłącznie na podstawie nagłówka prasowego.

§ 165 opisuje także pracę wykonywaną bez wiedzy o zdarzeniu upadłościowym. Jeżeli dalej pracowałeś albo podjąłeś pracę, nie wiedząc o nim, przepis odnosi okres ochrony do 3 miesięcy zatrudnienia przed dniem uzyskania tej wiedzy. Jeśli dotyczy Cię taka sytuacja, wyjaśnij ją w urzędzie, zamiast samodzielnie przyjmować zwykły okres rozliczenia.

Ile wynosi Insolvenzgeld

Zgodnie z § 167 SGB III punktem wyjścia jest wynagrodzenie brutto ograniczone do miesięcznej Beitragsbemessungsgrenze, czyli granicy podstawy naliczania składek. Następnie odejmuje się ustawowe potrącenia, aby ustalić kwotę netto. Nie jest to zatem obietnica wypłaty dowolnej pensji netto w pełnej wysokości. Przy wyższych zarobkach znaczenie ma ustawowy limit podstawy.

Zakres roszczeń o wynagrodzenie określa § 165, a wyłączenia § 166. Rozdziel zwykłą zaległą pensję od należności związanych z zakończeniem zatrudnienia. Jeśli firma proponuje pieniądze za odejście, pomocny będzie osobny poradnik o odprawie w Niemczech. Nazwa kwoty na rozliczeniu nie zastępuje sprawdzenia, za co i za jaki okres jest należna.

Przykład: przyjmujemy wyłącznie ilustracyjną pensję netto 2400 euro miesięcznie. Działanie: 2400 euro netto x 3 miesiące = 7200 euro maksymalnie zaległej pensji do pokrycia w tym przykładzie (nasze wyliczenie). Zakładamy, że cała pensja za ten okres pozostała niezapłacona, mieści się w zasadach limitu i nie podlega wyłączeniom. To nie jest kwota dla pracowników Vollmer ani obietnica Twojej wypłaty.

Wniosek: termin 2 miesięcy

§ 324 SGB III wyznacza termin zawity: wniosek o Insolvenzgeld należy złożyć w ciągu 2 miesięcy po zdarzeniu upadłościowym. Nie odkładaj sprawy do zakończenia rozmów o przyszłości zakładu. Najpierw ustal datę właściwego zdarzenia, a następnie sprawdź z Agentur für Arbeit termin dotyczący Twojej sytuacji. Sam komunikat o planowanej restrukturyzacji nie wyznacza tej daty.

Ustawa przewiduje rozwiązanie na wypadek przekroczenia terminu z przyczyn, za które pracownik nie odpowiada: wniosek trzeba wtedy złożyć w ciągu 2 miesięcy od ustania przeszkody. Jednocześnie przepis wskazuje, że brak wymaganej staranności w dochodzeniu roszczeń jest przyczyną zawinioną. Nie traktuj więc wyjątku jako dodatkowego czasu dostępnego bez uzasadnienia.

Praktyczna rada: do rozmowy z urzędem przygotuj umowę, odcinki wypłat i otrzymaną informację o upadłości. Zaznacz, za jakie okresy pensja nie wpłynęła oraz jakie kwoty już otrzymałeś. To pomoc w uporządkowaniu sytuacji, a nie ustawowa lista obowiązkowych załączników. Aktualny zakres dokumentów potrzebnych do rozpatrzenia Twojego wniosku ustal bezpośrednio z urzędem.

Jeśli firma mówi o Vorfinanzierung, czyli wcześniejszym finansowaniu pensji, przeczytaj warunki przeniesienia roszczeń. § 170 SGB III stanowi, że po przeniesieniu roszczenia o wynagrodzenie przed złożeniem wniosku prawo do Insolvenzgeld w tym zakresie przysługuje nabywcy. Przy finansowaniu przed zdarzeniem upadłościowym prawo nabywcy do świadczenia zależy od zgody Agentur für Arbeit na przeniesienie lub zastawienie roszczeń. Praktyczna rada: sprawdź, komu ma zostać wypłacone świadczenie i czego dotyczy Twój podpis.

Przykład jesieni 2026: Vollmer w Biberach

SWR podał 20.10.2026, że producent maszyn Vollmer w Biberach złożył w sądzie w Ravensburgu wniosek o postępowanie w Eigenverwaltung, czyli zarządzie własnym. Kierownictwo poinformowało o tym 450 pracowników głównego zakładu. Według relacji działalność ma być kontynuowana, a pensje przez 3 miesiące finansuje Bundesagentur für Arbeit, czyli Federalna Agencja Pracy. Następnie firma ma znów pokrywać je sama.

Publikacja t-online z 21.10.2026 również opisuje wniosek Vollmer, około 450 zatrudnionych w głównym zakładzie i plan dalszego prowadzenia działalności. Dla Ciebie istotne jest rozdzielenie tych informacji: zakład może pracować mimo wniosku o upadłość, ale wsparcie dotyczące pensji ma określony zakres. Doniesienia o Vollmer nie ustalają daty zdarzenia upadłościowego u Twojego pracodawcy ani wysokości należnego Ci świadczenia.

Co to znaczy dla Ciebie

1. Sprawdź datę zdarzenia upadłościowego i policz termin 2 miesięcy na wniosek. Zestaw tę informację z okresami niezapłaconej pensji, a wątpliwości wyjaśnij w Agentur für Arbeit.
2. Nie składaj wypowiedzenia na własną rękę, zanim sprawdzisz skutki zakończenia zatrudnienia. Przeczytaj poradniki o Arbeitslosengeld, czyli niemieckim zasiłku dla bezrobotnych, oraz o okresie wypowiedzenia w Niemczech.
3. Jeśli szukasz nowego zatrudnienia, porównaj oferty pracy SD z własnym terminem możliwego rozpoczęcia pracy. Oddziel poszukiwanie kolejnego miejsca od wyjaśnienia zaległych należności u obecnego pracodawcy.

Nasza rada: zbierz informacje o zaległej pensji i terminie wniosku, zanim podejmiesz decyzję o odejściu z firmy.

FAQ